Meestal
wordt aan geld of rijkdom weinig goeds toegeschreven.
Toch laat het verhaal van Sint Nicolaas en zijn
Gouden Munten ons ook een andere kant zien. Wie
zich afvraagt waar de zo bekende zakjes met gouden
en zilveren chocolademunten vandaan komen, moet
teruggaan naar de oude legende van een arme koopman
en zijn drie dochters.
Deze geschiedenis verhaalt van drie huwbare meisjes
van goeden huize. Maar helaas had hun vader als
koopman geen goede zaken gedaan en raakte hij
bijna aan de bedelstaf. Hierdoor kon hij zich
geen bruidsschat permitteren en was een goede
huwelijkspartij voor de meisjes vrijwel uitgesloten.
Om toch aan geld te komen, besloot de vader zijn
dochters de prostitutie in te sturen. Sint Nicolaas
vernam dit zedeloze plan en wilde de meisjes helpen.
Tot drie-maal toe gooide hij 's nachts, zonder
gezien te worden, beurzen met goudstukken naar
binnen. Want Sint Nicolaas wilde graag onbekend
blijven, bescheiden als hij was. Door deze gulle
actie konden de meisjes fatsoenlijk blijven en
binnen hun stand trouwen.
Van Gulle Gever tot Huwelijksbemiddelaar
Wie een oude afbeelding van een bisschop ziet
met in zijn handen drie gouden ballen, weet dat
het Sint Nicolaas is. De drie gouden ballen symboliseren
de drie beurzen met goudstukken. Deze bijzondere
daad van Sint Nicolaas maakte hem geliefd bij
de verliefde jeugd. Zo is zijn naam "goedheilig
man" een verbastering van het oude "goed
huwelijksman" en werd hij gezien als een
beschermheilige, die grote invloed had op de keuze
van een goede huwelijkspartner.
Deze speciale band met jonge verliefde lieden
zien wij ook terug in het schenken van een speculaaspop.
Zo'n van speculaas gemaakte "vrijer"of
"vrijster" was voor de ontvangende jonge
man of vrouw het teken dat er iemand verliefd
op je was. Hoewel wij het woord 'vrijen' alledaags
vinden en weten dat het staat voor 'verkering
hebben' in de ruimste zin van het woord, komt
het oorspronkelijk van de Germaanse god Freyr
of de godin Freya. Deze vertegenwoordigden de
vruchtbaarheid. Opmerkelijk is het dat dit oude
Germaanse aspect in het Christelijke verhaal over
Sint Nicolaas terug te vinden is. Dit geeft aan
dat Sint Nicolaas wel heel oud moet zijn en dateert
uit een tijd waarin heidense Germaanse gebruiken
nog voorkwamen in het vroege Christendom.
Strooien is geven
Sint
Nicolaas gooit weliswaar niet met geld, maar de
gouden munten voor de drie huwbare meisjes waren
wel de aanleiding voor het overbekende strooien
met pepernoten en ander lekkers. Daarbij is het
de kunst om ongezien te strooien, waardoor vooral
de kleintjes onder ons volstrekt verrast worden.
Nog steeds is het strooien van snoepgoed synoniem
aan het gul weggeven van al het goede aan ons
allemaal.
Deze oude legende toont drie belangrijke eigenschappen
van Sint Nicolaas die wij allen zo enorm waarderen
en die blijven voortleven: vrijgevigheid, kuisheid
en bescheidenheid.
|